گفت و گو با سپیده مقصودی
مدیر فروش شرکت پردازش موازی سامان
در ادامه معرفی پرونده معرفی زنان موفق حوزه IT که از شماره قبل در ماهنامه گشوده شد، به سراغ یکی دیگر از زنان این حوزه رفتیم. سپیده مقصودی یکی دیگر از مدیران جوان این حوزه است که علاقه زیادی نیز به کارهای اجرایی دارد. او با صمیمیت ولی بطور مختصر و کوتاه به تمام سوالات دنیای کامپیوتر پاسخ داد. این گفت و گو را می خوانید:
لطفا خودتان را برای خوانندگان دنیای کامپیوتر معرفی کنید.
· من سپیده مقصودی هستم 39 ساله فارغ التحصیل فیزیک کاربردی از دانشگاه تهران. در ابتدای شروع به کار در این شرکت به عنوان کارشناس پشتیبانی فعالیت خودم را آغاز کردم. کار پشتیبانی را بیشتر از کار واحد فروش دوست دارم. احساس میکنم که در واحد پشتیبانی ارتباط با کاربران و مشتریان متفاوت از اینجاست و به نوعی بهتر است چون شما در حال حل مشکل کاربران هستید، ولی در واحد فروش مسئله پول در میان است و وقتی در ارتباطی مسئله پول بوجود می آید شکل قضیه کمی متفاوت می شود. شخصا به کارهای اجرایی نیز علاقه دارم و به این دلیل و به خاطر یکسری تغییرات در شرکت به این بخش آمدم. در حال حاضر حدود چهار سال است که مدیریت واحد فروش را دارم. من اینجا بسیاری از مسائل را به صورت تجربی کسب کردم، رشته من هم ارتباطی به کارم نداشته که البته این در ایران چیز عجیبی نیست چون تقریبا همه این وضعیت را دارند.
البته انجام هر شغلی علاوه بر تسهیلات آکادمیک به یک سری مهارت ها و خصیصههای شخصیتی نیز نیاز دارد.
· دقیقا همینطور است. من کارهای اجرایی را دوست دارم. اوایل هم که وارد شرکت شدم حس می کردم باید همه کارهای شرکت را من کنترل کنم. سعی میکردم ولی این سخت بود که یک نفر بخواهد همه کارها را انجام دهد. بهتر بود که تقسیم وظایف انجام شود. با تغییراتی که در شرکت داشتیم و همچنین پیاده سازی ISO باعث شد که وظایف تقسیم شود و کارها به افراد متعدد محول شد. اینطور هم کارها بهتر پیش می رود و هم سنگینی کار بر عهده یک نفر نیست.
کمی هم در مورد شرکت پردازش موازی سامان بگویید.
· شرکت ما در سال 76 تاسیس شد. از همان موقع فعالیتش را در حوزه سیستم جامع مالی و اداری تحت سیستم عاملهای ویندوز 32 بیتی و با زبان Visual++CTT آغاز کرد. فروش اولین نسخه های سیستم تدبیر از اواخر سال 1387 آغاز شد. نرم افزار ما خوشبختانه توانسته در ایران جز بهترین نرم افزارها باشد و بهترین عملکرد را داشته باشد. سعی کردیم به صورت همه جانبه یعنی هم از نظر کیفیت نرم افزار و هم از نظر خدمات پس از فروش به مشتریان، خوب عمل کنیم که خوشبختانه اینطور هم بوده و تا حالا نیز خوب پیش رفتهایم. به طور کل از عملکرد شرکت راضی هستم. البته سعی ما بر این است که بهتر از این نیز بشود. مرتبا بر روی نرم افزار کار می کنیم. واحد نرم افزار فعال است و مرتبا ورژنهای جدید را طراحی می کنند. واحدهای متعددی در شرکت تدارک دیدهایم اعم از پشتیبانی، فروش، نرم افزار و . . . که هم عملکرد مستقلی دارند و هم واحدهای جدا به آنها اختصاص داده شده است. تلاش همه دوستان در این شرکت باعث شد که نرم افزار ما بتواند جایگاه خوبی در بین نرم افزارهای مالی و اداری کسب کند.
مشتریان شما بیشتر چه کسانی هستند؟
· مشتریان ما را بیشتر شرکتهای بخش خصوصی تشکیل می دهد.
در بخش دولتی چطور؟ نرم افزار تدبیر به کدام یک از نهادهای دولتی وارد شده است؟
· ما در نیروگاهها موفق بودهایم. در دانشگاهها نیز حضور خوبی داشتیم. در صنایع دستی، سازمان فنی و حرفهای نیز همینطور. بیشتر گستره فعالیت ما در بخش خصوصی بوده.
شما به عنوان یک مدیر زن، روند ورود زنان را به عرصههای مدیریتی خصوصا در حوزه IT را چگونه ارزیابی میکنید؟
· حقیقت این است که حداقل در بخشهای خصوصی این اتفاق به شکل خوبی افتاده است، یعنی خانمها جایگاه خوبی را در این بخش کسب کردهاند. در بخش دولتی هم به نظر من بد نیست. خوب زنان در بخشهای مختلف و نهادهای مختلف مانند مجلس وارد شدهاند، اما اینکه چقدر میتوانند حرف خودشان را بزنند و موفق هستند، نمیتوانم در این مورد اظهارنظری بکنم ولی به هر حال حضور دارند، سعی هم کردهاند چون نمیتوانند خود را با انتظارات گذشته که در خانواده وجود دارد تطبیق دهند. خوب تغییراتی در همه جای دنیا اتفاق افتاد. ایران نیز از این امر مستثنی نبود. این تغییرات کم کم ورود زنان را به عرصه مشاغل مختلف تسهیل کرد. در مجموع فکر میکنم بد نیست ولی مطمئنا بهتر از اینها هم میتواند باشد اما تصور کلی من بر این است که زنان در بخش خصوصی بیشتر موفق بودهاند.
ملاک شرکت پردازش موازی سامان در گزینش نیرو چیست؟ مهارتهای فردی یا شخصیتی و یا نه ترجیح میدهید برای بعضی از حوزهها حتما از کارمند زن یا مرد استفاده کنید؟
· حقیقت این است که نمیتوانم بگویم که این دیدگاه وجود ندارد چون در عمل میبینیم که این اتفاق میافتد. برای مثال در بخش پشتیبانی فنی نیروهای ما باید به شهرستانها و یا شرکتهای مختلف در تهران مراجعه کنند، خوب خانمها تمایل زیادی برای این کار ندارند ترجیح میدهند که در شرکت بمانند. در این بخش به این شکل است اما در بخشهای دیگر اینطور نیست که نگاه جنسیتی داشته باشیم. کارهایی هم هست که آقایان تمایل چندانی برای انجام آن ندارند ولی این را باید بگویم که این مسئله آنقدر پررنگ نیست. برای مثال در بخش نرمافزار ما تعداد خانمها و آقایان تقریبا برابر است شاید هم بیشتر خانمها باشند.
جدای از شرکت نظر شخصی شما در مورد این مسئله چیست؟
· به نظر من میشود روی مهارتهای فردی تاکید کرد ولی وقتی شما قصد گرفتن نیرو در یک بخش خاصی را دارید باید کلی به دنبال فرد مناسب بگردید. من شخصا ترجیح نمیدهم که بخواهیم روی زن یا مرد بودن تاکید کنیم. اما با توجه به مراجعین برای کار در بخشی مانند بخش فنی میبینیم که تعداد آقایان بیشتر است و بیشتر تمایل به انجام این کارها را دارند. اما حقیقتی وجود دارد و برای من هم جالب است این است که در حال حاضر خانمها بیشتر به دنبال کار هستند. وقتی ما آگهی استخدام میدهیم این را به وضوح میبینیم که خانمها بیشتر از آقایان تقاضا میفرستند این اتفاقی که در چند سال اخیر افتاده است.
خوب افراد برای گزینش چه مراحلی را میگذرانند؟
· افرادی که قرار است در شرکت استخدام شوند از نظر اطلاعات فنی و تخصصی، تحصیلات انواع مهارتها مورد بررسی قرار میگیرند.
سرکار خانم مقصودی، پژوهشها نشان می دهدکه زنان مدیران بهتری هستند به نظر شما چرا اینطور است؟
· من فکر می کنم کلا خانمها مسئولیتپذیرتر از آقایان هستند. به اضافه اینکه میتوانند همزمان روی چند موضوع تمرکز و مدیریت کنند، توجه کنید که این مسئله بسیار مهم است. آقایان این توانایی را ندارند. البته ما مدیران موفق مرد کم نداریم، ولی این خصیصه در زنان بیشتر است. یک مسئله دیگر اینکه مسائل حاشیهای خانمها در کار کمتر است نمیگویم اصلا موارد حاشیهای ندارند اگر وجود داشته باشد آن هم به خاطر مسئولیتهایی است که در خانه دارند. متاسفانه هیچ حمایتی از خانمها در کشور ما نمی شود نه همسرانشان از آن ها خوب حمایت میکنند نه در اجتماع، برای مثال خانمی که بچهدار میشود باید حداقل دو یا سه سال کنار فرزند خود باشد ولی عملا می بینیم که این اتفاق نمیافتد، خوب درگیریهای ذهنی یک زن وقتی مسئولیتهای خانه همسر و بچهها را دارد خیلی زیاد است. اینها تماما حاشیه ایجاد میکنند، این چیزی است که شما اشاره کردید همان سقف شیشهای معروف است که مجموعه ای از نگارشها، تعصبات و مسائل کلان فرهنگی را در بر میگیرد. در عمل همینطور است، معمولاً زنان بین گزینه کار بیرون از منزل و مسئولیتهای داخل خانه دومی را انتخاب میکنند.
· این هم به نظر من باز میگردد به مسائل فرهنگی جامعه. چون ما در کشورهای دیگر این مسئله را نداریم، اگر این خصوصیت ذاتی و زنانه بود باید شما در کشورهای دیگر هم مصداق آن را میدیدید. اما مسائل کلان فرهنگی که ریشه در بسیاری از مسائل دارند باعث میشود که زنان بین کار و مسئولیتهای خانه، خانه را ترجیح دهند.
خود شما چطور، اگر قرار باشد انتخاب کنید کدام را انتخاب میکنید؟
· خیلی سخت است اما اگر قرار به انتخاب من باشد من دومی را انتخاب می کنم.
ظاهرا شرکت پردازش موازی سامان کمی خانوادگی است . . .
· برادر من مدیرعامل و همسر ایشان مدیر بخش نرم افزار است.
خوب این روابط کاری در روابط خانوادگی شما تاثیری داشته است؟ آیا شده که آن ها با هم تلاقی داشته باشند؟
· خوشبختانه سعی کردهایم که این دو موضوع را مستقل از هم تلقی کنیم. پیش آمده که روی موضوع خاص کاری با هم اختلاف نظر داشته باشیم ولی چیزی که برای ما مهم است منافع شرکت است، خوب ما در اینجا با هم مسائل شخصی نداشتیم همیشه صحبت می کنیم و در نهایت چیزی را انتخاب میکنیم که حامی منافع شرکت باشد نه چیزی که من بخواهم با تعصب روی آن پافشاری کنم یا برادرم. همه ما این قضیه را در نظر میگیریم.
خانم مقصودی استراتژی شما برای اینکه بتوانید تعدلی بین مسئولیت همسری و مادری برقرار کنید چه بوده است؟
· حقیقت این است که در این بابت تحت فشار قرار میگیرم، اما اینترنت اینجا به من کمک کرده و من بخشی از کارها را از طریق مسینجر و اینترنت در خانه انجام میدهم. حضورم در شرکت کمرنگتر شده و بیشتر کارها را در منزل انجام میدهم. اما اگر کاری باشد حتما در شرکت حضور خواهم داشت. اما در نهایت فشار بسیار زیادی برای انجام تمام این مسئولیتها بر دوشم است و این دغدغه را همیشه دارم که آیا مدیر فروش خوبی هستم و میتوانم وظایف یک مدیر را به خوبی انجام دهم و آیا مادر و همسر خوبی هستم و توانستهام از عهده مسئولیتهای مادر و همسری به خوبی بر بیایم یا نه.
شما شخصا به کار بیرون از منزل علاقه دارید یا داخل منزل؟
· خوب هر کدام جذابیت خود را دارد ولی باید گفت کارهای درون منزل آدم را خیلی زود خسته میکند چون تکراری است و آدم احساس میکند که ارزش چندانی ندارد. کارهایی از این دست من فکر میکنم از نوع کارهایی است که زیاد هم دیده نمیشود.
حوزه فناوری اطلاعات بیشتر زنان را در کدام بخش جذب کرده است؟
· من فکر میکنم در حوزه برنامه نویسی بیشترین بخشی است که در این عرصه زنان را جذب کرده چون کاری است که در خانه هم می توان انجام داد و زیاد با محیط درگیر نمی شوند. زنان تلاش زیادی می کنند تا موقعیتهای بالایی را به دست بیاورند ولی به همان دلایلی که گفتم یعنی عدم حمایت از طرف جامعه و خانواده حتی در بین خانوادههایی که ادعای روشنفکری دارند، این مسئله چندان پررنگ و جالب نیست نه اینکه این مسئله عمدی باشد. به دلیل همان فرهنگ و نوع تربیت است. جامعه هم همینطور. در حوزههایی مثل روابط عمومی و فروش چون تقاضا هم برای حضور خانم ها بیشتر بوده تراکم زنان را بیشتر می بینیم.
تحقیقی در ایران انجام شده در مورد علل عدم دستیابی زنان به پست های مدیریتی. طبق آماری که از این تحقیق به دست آمده 6 درصد از کارکنان مرد پست مدیریت را برای زنان مناسب دانسته اند، 30 درصد از کارکنان مرد از اینکه مافوقشان یک زن باشد ابراز ناخوشایندی کرده اند، 80 درصد نیز کار مدیریت را مردانه می دانند و نهایتا اینکه 50 درصد مردان معتقدند که مردان در کارهای مدیریتی موفق تر از زنان هستند در نتیجه جمع بندی به عمل آمد من دلایل را مطرح می کنم شما نظرتان را هر چند کوتاه بفرمایید. پست مدیریت یک پست کاملا مردانه است.
· نه من اصلا اعتقاد ندارم.
مردان مدیران موفق تری هستند.
· ما زن مدیر موفق هم کم نداریم پس این نمی تواند درست باشد. شاید تعداد مدیران مرد بیشتر باشد اما این هم خود دلایلی دارد. این نشان دهنده این نیست که مردان موفق ترند، این فقط به این خاطر است که زمینه حضور آن ها بیشتر فراهم شده است، علت آن بحث طولانی و مفصلی را می طلبد.
مردان از اینکه مافوق زن داشته باشند احساس خوبی ندارند.
· این به نظر من عقیده جهانی است که مردان برتری هایی نسبت به زنان دارند، اما در بعضی کشورها خصوصا کشورهای شرقی مانند ایران این مسئله پررنگ تر است.
تحقیقات نشان می دهد که 10 تا 15 درصد زنان بعد از دریافت پست های مدیریتی تغییر خلق و خو می دهند به سمت خلق و خوی مردانه. آیا این اتفاق برای شما هم افتاده؟
· خوب من خودم از ابتدا این خلق و خو را داشته ام اما فکر می کنم تاثیر می گذارد ولی نه آنقدر زیاد. من خودم سعی کرده ام این را کنترل کنم خوب این هم به این دلیل است که از آن مدیر فرمانبرداری شود.
برگردیم به شرکت پردازش موازی سامان آیا تولیدات شرکت صرفا مالی و حسابداری است؟
· البته این حوزه خود بسیار وسیع است چون نوع فعالیت شرکت ها متنوع است، یک سری اصول هست که از ابتدا پیاده سازی شده ولی با توجه به نیازهای عمومی مشتریان روی نرم افزارها کار می کنیم و همراه تکنولوژی های جدید پیش می رویم. تمام سعی ما این است که در این حوزه نیازهای مالی و اداری یک سازمان را به خوبی و کامل پوشش دهیم.
آیا شرکت شما دفتر نمایندگی در شهرستان ها نیز دارد؟
· دفتر نمایندگی رسمی به آن معنا نداریم ولی دوستان زیادی هستند که با نرم افزار ما چندین سال کار کردهاند و الان در شهرستان ها فعالند یعنی محصول را معرفی می کنند و خودشان خدمات ارائه میدهند.
استراتژی شرکت در بخش فروش برای حضور در بازار چه بوده؟
· استراتژی ما این بوده که بتوانیم رضایت مشتریان موجود را جلب کنیم، یعنی راضی نگه داشتن مشتریان فعلی که با ما کار می کنند. اینکه تا چه اندازه توانسته ایم موفق باشیم باید آن ها نظر بدهند ولی چیزی که تاکنون از طریق آمارها به دست آمده از نظرسنجی هایی که انجام داده ایم درصد بالایی از عملکرد ما راضی بوده اند، سیاست ما جلب رضایت مشتریان است.
این نظرسنجی چگونه انجام می شود؟
· فرم هایی تهیه و برای کاربران ارسال می شود. با بررسی این فرم میزان رضایتمندی مشتریان سنجیده می شود.
نحوه خدمات پس از فروش شرکت چگونه است؟
· اگر بتوانیم مشکل را به صورت تلفنی حل می کنیم اگر نتوانیم از خدمات ریموت استفاده می کنیم. چیزی که من خودم نیز از آن استفاده می کنم این اواخر تاکید زیادی در شرکت روی آن می شود، چون عملا فاصله ها برداشته می شود مدیران شرکت ها و مجموعه ها به این طریق می توانند به مشتریان خدمات بدهند. اگر هم باز به این طریق حل نشد همکاران ما به صورت حضوری مراجعه می کنند تا مشکل کاربر را حل کنند.
شما علاقه ندارید که شرکت جدایی برای خودتان تاسیس کنید؟
· اصلا به این موضوع فکر نمی کنم.
البته باید اذعان کرد که کار سخت و پرهزینه ای است.
· حقیقتا علاقه مندی شخص من این است که اگر قرار باشد کار شخصی داشته باشم دوست دارم مربی یوگا باشم، دوست دارم مجموعه ای داشته باشم خودم هم مربی باشم نه اینکه مجموعه را مدیریت کنم علاقه مندی من به حوزه های ورزشی است و کارهای عملی را دوست دارم.
شما در روز چه میزان ساعت را با اینترنت کار می کنید؟
· حداقل یک ساعت در روز کار می کنم.
پس احتمالا فرزندانتان نیز به خوبی با اینترنت آشنایی دارند.
· بله پسر بزرگ من که 13 سال دارد دائما در حال گشت زنی در اینترنت و پیدا کردن کد بازی هاست.
آیا شما محدودیتی برای استفاده از اینترنت برای آن ها قائل می شوید؟
· حتما سعی می کنم بچه ها کمتر پشت میز کامپیوتر یا پلی استیشن بنشینند. درست است که تکنولوژی ها امکانات و فرصت های زیادی را در اختیار ما گذاشته و کارها را راحت کردهاند ولی مسائل خود را دارند. خیلی با آن ها موافق نیستم. وقتی به پسرم اعتراض می کنم می گوید خودت چرا دائما پشت کامپیوتری. الان ما از طریق اینترنت با افرادی از آن طرف دنیا در ارتباطیم و از همه جا خبر داریم ولی از کسی که در کنارش زندگی می کنیم بی خبریم. نامش ارتباطات است ولی تاثیر تخریبی زیادی روی ارتباطات گذاشته و به نوعی ضد ارتباط شده، علی الخصوص در خانواده ها، من خودم جزء مخالفین این تکنولوژی ها هستم، خودم سعی می کنم در حد نیازم استفاده کنم و خودم را غرق نمیکنم چون اگر این کار را بکنم می دانم که باید از وقت همسر و فرزندانم بزنم و می دانم که ارزش آن را ندارد.
آیا شرکت پردازش موازی سامان وارد بازارهای خارجی شده است؟
· ما کاربرانی داریم که هم در ایران دفتر دارند هم در مناطقی مثل دبی که از این نرم افزار استفاده می کنند اما چون نرمافزار ما به زبان فارسی است قاعدتا محدودیت هایی نیز دارد.